Skip to main content

КИНЕСКА УРМА, кај нас позната и како Жижула (латински: Ziziphus jujuba), е вистинско „скриено богатство“ за нашите краишта

 

Македонија има речиси идеални услови за Кинеската Урма а еве и зошто:



​Зошто Жижулата е совршена за нашиот крај ?

  1. Издржливост на температури: Жижулата е неверојатно „жилаво“ дрво. Може да издржи екстремни горештини во лето (над 40°C) и многу ниски температури во зима (дури до -25°C). Ова ја прави совршена за нашето поднебје каде зимите знаат да бидат остри, а летата пеколни.
  2. Отпорност на суша: Како растение што потекнува од суви предели, таа нема потреба од многу вода кога еднаш ќе се зафати. Совршено би се вклопила во нашите  предели.
  3. Цветање: Цвета многу подоцна од другите овошја (во јуни), што значи дека нема опасност од доцните пролетни мразови кои кај нас често ги уништуваат кајсиите или сливите.
  4. Без прскање: Жижулата речиси и да нема природни непријатели (штетници) кај нас, па затоа можеш да ја одгледуваш како 100% органско овошје.

​Ако си Пчелар, ова ќе те воодушеви:

​Жижулата е медоносно растение! Нејзините цветови се ситни и жолти, но лачат многу нектар кој пчелите го обожаваат. Медот од жижула е исклучително ценет и во Кина се смета за еден од најквалитетните медицински медови.

​Каков е вкусот и зошто ја викаат „Кинеска урма“?

  • Кога е свежа: Има вкус на крцкаво, слатко јаболко.
  • Кога ќе отстои (или ќе се исуши): Кората малку се збрчкува, станува мека и потемнува. Тогаш вкусот и текстурата стануваат идентични со оние на вистинската урма – многу слатки и лепливи.

​Здравствени придобивки:

​Жижулата ја нарекуваат „овошје на бесмртноста“. Има 20 пати повеќе витамин Ц од цитрусите. Одлична е за смирување на нервниот систем, против несоница и за јакнење на крвта.

​Совети за садење во Македонија:

  • Локација: Бара многу сонце. Не ја сади во сенка.
  • Почва: Не е пребирлива, успева дури и на посна и карпеста почва.
  • Сорти: Кај нас веќе може да се најдат калемени сорти (како Li или Lang) кои даваат многу поголеми плодови од дивите верзии.

Жижулата е како „тивок херој“ во градината – не бара ништо, а дава многу.

Еве уште неколку практични работи:

​1. Изгледот на дрвото

​Жижулата има многу специфичен, малку „цик-цак“ изглед на гранките и сјајни, темнозелени листови. Изгледа декоративно и малку егзотично. Повеќето сорти имаат мали трња, што може да биде и предност – потешко би ја брстеле животни.

​2. Раѓа брзо

​За разлика од некои овошја што се чекаат со години, калемената жижула може да даде плод уште во втората или третата година. Плодовите зреат кон крајот на Септември и во Октомври.

​3. Како се конзумира (Мала тајна за вкусот)

  • Фаза „Јаболко“: Кога е жолто-зелена со кафеави дамки, таа е крцкава и сочна.
  • Фаза „Урма“: Кога ќе стане целосно кафеава и малку ќе омекне, тогаш е најслатка.

​4. Ракија и Ликер од Жижула

​Бидејќи традицијата на печење ракија е силна, треба да се знае дека од жижула се прави феноменална ракија или може да се додаде во лозова ракија за да се направи ликер. Плодовите имаат толку многу шеќер што ферментацијата е одлична.



ЖИЖУЛА ВО МЕД

Сувите плодови од жижула се ставаат во тегла со багремов мед. Жижулата ја прима влагата од медот и станува како „бонбона“ полна со витамини, а медот добива овошна арома. Тоа е вистинска витаминска бомба.


Comments

Прочитај повеќе

Скриениот код на Балканот (де-романизација на Балканот)

  Зошто ДНК тестовите ве лажат за Александар Велики? ​ Сигурно барем еднаш, додека сте скролале низ социјалните мрежи, ви излегла реклама за некоја од оние модерни компании за ДНК тестирање. Ветувањето е примамливо: „Испратете ни примерок од вашата плунка, платете 100 евра и дознајте дали во вашите вени тече крвта на Александар Велики или Филип Втори!“ ​Звучи фантастично, нели? Готови сте да ги извадите парите, убедени дека науката конечно ја решила најголемата балканска мистерија. ​Но, пред да го направите тоа, имам една лоша и една фасцинантна вест за вас. Лошата вест е дека тие реклами безобразно ве лажат. Фасцинантната вест е дека вистинската наука всушност откри нешто многу поинтересно во кралските гробници. ​Ајде да ги тргнеме митовите настрана и да погледнеме што навистина вели генетиката до денес, во 2026 година. ​Проблемот со „пепелта“ на Филип Втори ​Кога археолозите го открија спектакуларниот кралски комплекс во Вергина (древната Ајга), светот занеме. Златни ларнак...

Никита од Драговитија

Никита (во латинските извори запишан како Papa Nicetas или Niquinta ) бил влијателен богомилски епископ (водач) од Константинопол , кој живеел во 12 век. ​Тој е една од клучните историски фигури кои ја докажуваат директната врска и силното влијание на балканското богомилство врз средновековните дуалистички движења во Западна Европа, поточно врз Катарите (познати и како Албигојци) во Франција и Италија. ​Мисијата во Италија и Франција (1160-тите години) ​Во тој период, катарското движење во Ломбардија (Италија) и Лангдок (јужна Франција) веќе било во голем подем, но локалните заедници имале внатрешни сомнежи и поделби околу нивното духовно наследство и линија на ракополагање ( ordo ). ​За да го реши ова, Никита отпатувал на Запад. Тој имал огромен авторитет бидејќи доаѓал директно од Истокот, кој за Катарите бил изворот на „чистата и вистинска христијанска вера“. ​ Носител на „радикалниот дуализам“ ​Пред доаѓањето на Никита, повеќето западни Катари практикувале умерен дуализам ...

Опсадата на Антиохија (1097–1098)

Опсадата на Антиохија била еден од најтешките и најсуровите моменти во Првата крстоносна војна. Таа се одвивала во две фази: ​ Крстоносците го опседнуваат градот: Од октомври 1097 до јуни 1098 година, крстоносците гладувале и страдале пред ѕидините на Антиохија. Градот конечно паднал во нивни раце благодарение на предавство одвнатре (ерменски стражар по име Фируз му отворил капија на Боемунд од Таранто). ​ Крстоносците стануваат опседнати: Само неколку дена по влегувањето во градот, пристигнала огромна муслиманска војска предводена од Кербога , атабегот на Мосул. Сега крстоносците биле тие кои биле заробени и опколени внатре во градот, без храна и со многу низок морал. ​Битката и „Чудото“ со Светото Копје ​Пресвртот се случил поради психолошки и религиозен поттик. Еден сиромашен монах, Петар Вартоломеј, тврдел дека имал визија во која Свети Андреј му открил каде е закопано Светото Копје (копјето со кое бил прободен Исус на крстот). ​По кратко копање во катедралата во Антиохиј...

​Како „Првиот ден“ стана „Последен ден“

  Константин Велики (Константин I), кој во 321 година од нашата ера го донел историскиот декрет со кој неделата ја прогласил за официјален ден за одмор во Римската Империја. ​Иако денес ова го гледаме како чисто христијански чин, вистината зад неговата одлука е фасцинантна мешавина од политичка прагматичност, верски синкретизам (мешање) и брилијантна стратегија за обединување на империјата. ​Еве како се случило тоа, што го поттикнало и какви биле реакциите. ​ Зошто токму недела и зошто тогаш? ​Константин бил врховен владетел на империја која била длабоко поделена. Христијанството брзо растело, но паганството сè уште било доминантна сила, особено меѓу војската и елитата. Константин морал да најде начин да ги задоволи двете страни без да предизвика граѓанска војна. ​ Кодот на „Непобедливото Сонце“ (Sol Invictus): Во декретот од 321 година, Константин всушност не ја нарекува неделата „ден Господов“, туку „Вредниот ден на Сонцето“ ( dies Solis ). Паганите во империјата го обож...

Моќта на навиките

Како мали промени го менуваат животот Моќта на секојдневните рутини Сите ние имаме навики. Некои се добри, некои се лоши, а повеќето од нив извршуваме автоматски, без никаква свесна мисла. Сепак, токму овие мали, повторливи дејства го обликуваат нашиот живот повеќе од сè друго. Дали некогаш сте се запрашале зошто некои луѓе постојано напредуваат, додека други остануваат заглавени на исто место? Одговорот често не лежи во големите, драматични одлуки, туку во ситните навики што ги практикуваат секој ден. Моќта на навиките е една од најпотценетите сили во човечкиот живот, а разбирањето како функционираат може да биде клучот кон трансформација која трае цел живот. Навиките се како невидливи нишки што го ткаат нашето секојдневие. Тие се основата врз која се гради секој успех, но и секој неуспех. Кога стануваме наутро и првото нешто што го правиме е да го провериме телефонот, тоа е навика. Кога одлучуваме да одиме на прошетка наместо да гледаме телевизија, тоа е исто така навика. Разликата п...