Mak Grom
[type="posts-content" section="news" count="5"]

Реклма

Последиците врз македонското население во периодот (1912–1918)

 


Последиците врз македонското население во периодот (1912–1918) се сметаат за едни од најтрагичните во поновата историја на Балканот. Додека соседните држави славеле „ослободување“ и проширување, за народот во Македонија тоа значело поделба, егзодус и обиди за целосно бришење на идентитетот.

Територијално распарчување

​Со Букурешкиот договор (1913), кој подоцна беше потврден во Версај (1919), единствениот економски и етнички простор на Македонија беше насилно пресечен.

Прекинати врски: Трговските патишта кои со векови ги поврзувале градовите (на пр. Битола со Солун) биле затворени со нови граници, бодликава жица и воени пунктови.

Економска смрт: Градовите кои некогаш биле центри (како Битола или Дојран) станале „слепи црева“ на новите држави, што довело до нивно економско пропаѓање.

Присилна асимилација и „Прекрстување“

​Секоја од државите (Србија, Грција и Бугарија) во својот дел спроведувала агресивни политики за промена на идентитетот:

Во Вардарскиот дел: Македонците биле прогласени за „Јужни Срби“. Презимињата биле менувани со додавање на наставката „-иќ“. Секој отпор бил казнуван како предавство.

Во Егејскиот дел: Грција спроведувала најрадикална денационализација. Македонските имиња на селата и градовите биле сменети со грчки (на пр. Воден во Едеса, Кукуш во Килкис). Употребата на македонскиот јазик била строго забранета, дури и во домовите.

Во Пиринскиот дел: Населението било третирано како бугарско, а македонската посебност била негирана во корист на бугарскиот државен проект.

Демографски катастрофи и Бегалци

​Овој период е обележан со масовни миграции познати како „бегалски бранови“.

Размена на население: Стотици илјади луѓе биле принудени да ги напуштат своите огништа. Македонците од Егејска Македонија бегале кон Бугарија или Вардарскиот дел, додека на нивно место Грција населувала бегалци од Мала Азија (по 1922 година).

Етничко чистење: За време на војните, цели градови (како Кукуш) биле изгорени до темел, а населението протерано.

Трагедијата на Македонскиот фронт (1915–1918)

​Првата светска војна се водела директно преку срцето на Македонија.

Брат против брат: Најголемата трагедија била присилната мобилизација. Македонците во српската војска се бореле против Македонците во бугарската војска. Често се случувало членови на исто семејство да се најдат на спротивните страни на рововите.

Уништување на земјата: Линијата на фронтот поминувала кај Битола, Мариово и Дојран. Овие региони биле целосно разорени од артилерија, а гладот и болестите (како шпанскиот грип) покосиле илјадници цивили.

Политичко разочарување

​Македонската интелигенција и револуционерното движење доживеале длабок удар.

Версајскиот презир: Надежите дека на Мировната конференција во Париз ќе се примени принципот на претседателот Вилсон за „самоопределување на народите“ биле згаснати. Барањата на македонските делегации за независна или автономна Македонија биле игнорирани од Големите сили во корист на нивните сојузници (Србија и Грција).


Последиците биле толку длабоки што го смениле етничкиот лик на големи делови од Македонија засекогаш, создавајќи го т.н. „Македонско прашање“ кое остана главен извор на нестабилност на Балканот во текот на целиот 20-ти век.

Реклама

Contact form