Страницата 25

Image
  Канцеларијата на третиот кат во зградата на МАНУ мирисаше на стари книги, филтер-кафе и влага од Вардар, кој мрзливо течеше надвор под мајското сонце. На бирото на академик Бранко, расфрлани меѓу триста трудови за квантна физика, лежеа неколку испечатени страници со логото на ЦИА. ​До него, помладиот научен соработник Филип, со ракавите засукани до лакти, возбудено гестикулираше со пенкалото. На фотелјата наспроти нив, со очила спуштени на врвот на носот, седеше професорката Елена, која смирено пиеше чај од нане. ​„Ви кажувам, професорке, не е работата само за кликови на социјалните мрежи,“ речиси шепотеше Филип, како да се плашеше дека ѕидовите имаат уши. „Документот од 1983 е чиста математика. Мекдонел пишува за холографскиот универзум . Тоа значи дека ова што го допираме — ова биро, оваа шолја — е само 3Д проекција од информации запишани на некоја подалечна граница. Матрикс, пред Матрикс!“ ​Бранко се поднасмевна, го тргна погледот од компјутерот и ја почеша побелената брада...

ОД ДИЗЕЛ ДО СОНЦЕ: Како Токелау стана првата 100% соларна нација во светот

 

Приказната за Токелау е можеби најекстремниот пример за тоа како една заедница може да преживее кога ќе биде ставена „до ѕид“. Ова не е само еколошка приказна, туку приказна за економски опстанок.

​Еве го предлогот за постот:

ОД ДИЗЕЛ ДО СОНЦЕ: Како Токелау стана првата 100% соларна нација во светот




Токелау, Пацифик (Првата сончева нација)

​Оваа мала островска нација (територија на Нов Зеланд) е првата во светот која го исфрли дизелот и премина целосно на сонце.

  • Проблемот: Претходно трошеа над 1 милион долари годишно за увоз на нафта за генератори, што беше еколошка и финансиска катастрофа.
  • Решението: Инсталираа три големи соларни системи со батерии кои го напојуваат целиот систем 24/7.
  • Статус: Тие се 100% енергетски независни од фосилни горива. Сега парите што порано ги давале за нафта ги вложуваат во здравство и образование.

​Замислете да живеете на три мали корални острови среде Тихиот Океан, илјадници километри далеку од најблиското копно. Немате реки, немате планини, немате јаглен. Сè што имате е сонце и... екстремно скапа зависност од нафта.

​Ова е приказната за Токелау – првата територија во светот која реши дека повеќе нема да биде заложник на нафтените танкери и стана енергетски независна користејќи го само сонцето.

1. Стапицата на „црното злато“

​До 2012 година, Токелау беше во енергетски пекол. Целата струја доаѓаше од бучни, валкани дизел генератори.

  • Цената: Трошеа преку 1 милион долари годишно само за увоз на нафта – сума што беше катастрофална за нивниот мал буџет.
  • Ризикот: Ако бродот со нафта доцнеше поради бура, островите остануваа во мрак. Буквално се молеа за секој литар гориво.

2. Сонцето како единствен спасител

​Наместо да бараат уште поголеми субвенции за нафта, жителите на Токелау со помош на Нов Зеланд донесоа радикална одлука: Ги гасиме генераторите засекогаш.

Инсталираа над 4.000 соларни панели и огромни батериски системи на трите атоли.

  • Резултат: Денес, Токелау добива 100% од својата струја од сонцето. Тие станаа првата нација во светот која го постигна овој рекорд.

3. Каде одат парите сега?

​Најфасцинантниот дел не е технологијата, туку економијата.

Оној 1 милион долари што порано се „истураше“ во дизел моторите и неповратно одеше кај нафтените компании, сега останува на островите.

  • ​Тие пари сега се вложуваат во образование, здравство и заштита на брегот од климатските промени.
  • ​Енергетската независност им донесе дигнитет. Повеќе не чекаат брод за да имаат светло во домовите.

Зошто Токелау е важен за нас?

​Токелау ни докажа дека изговорите од типот „ние сме мали“ или „премногу е скапо да се смени системот“ не држат вода.

Ако една мала изолирана заедница среде океанот успеа да го победи дизелот и да изгради сопствен енергетски рај, тогаш секоја држава што има барем малку сонце и ветар може да го направи истото.

Поуката: Независноста не е нешто што ти го даваат – тоа е нешто што сам го градиш кога ќе престанеш да купуваш гориво за туѓите мотори.

Што мислите?

​Дали примерот на Токелау ни покажува дека енергетската транзиција не е само за богатите земји, туку напротив – најмногу им е потребна на оние кои сакаат да заштедат и да станат слободни?

Comments

Popular posts from this blog

Заробена светлина: Разговор покрај огништето

Влијанието на кафето врз организмот 

Фреквенција во мракот

Проклетството на Вавилон и Александар

​Ова не е обичен јогурт, ова е Македонскиот „Ајран“

Космополитизам пред самиот збор воопшто да биде измислен

Александар III Македонски и моштите на св. Еремија

Вовчето Ќиро или вовчињата

Како и зошто настанала краватата

Кралството во главата и гласот на Матицата