Skip to main content

Гласoт на Сирма и мариовскиот јавор

 

Гласoт на Сирма и мариовскиот јавор

Во 18 век, кога земјата под планините на Мариово тежеше под јаремот на Отоманската Империја, живееше едно девојче по име Сирма. Нејзиниот татко, Стојан, бил селски војвода, но и тој не можел да ја заштити својата чест и имотот од алчноста на локалниот бег.

​Сирма растеше со машко воспитување, учејќи да јава, да ракува со оружје и, што е најважно, да ја сака слободата повеќе од сѐ.

​Кога нејзиниот татко почина, на семејството му се закануваше пропаст. Бегот ги притискаше да го предадат имотот. Селаните беа исплашени и немоќни.



​Еден ден, Сирма донесе одлука која ќе ја промени нејзината судбина и судбината на Мариово. Таа ја исече својата долга коса, се облече во машка облека, го зеде револверот на татко ѝ и замина во планината. Таа стана Сирма Војвода.

​Набрзо, околу неа се собра мал одред јунаци. Тие беа силни, но недисциплинирани. Секој сакаше да биде прв, секој сакаше да покаже дека е најголем јунак.


​Една ноќ, одредот се собра под еден голем, стар мариовски јавор, кој стоеше на карпест превој.

​„Слушајте, браќа“, им рече Сирма, со глас кој беше тивок, но цврст. „Дојдовме овде за да го браниме народот. Но, ако секој од вас влече на своја страна, ние ќе бидеме како скршена метла.“

​Тогаш, најсилниот арамија во дружината, еден огромен човек по име Божин, се потсмевна.

„А, ти ќе нѐ учиш, војводо? Ние знаеме да се бориме! Кој е посилен, тој води!“

​Сирма не се налути. Таа пријде до јаворот и покажа на гранките.

​„Погледнете го ова дрво“, рече таа. „Тоа стои цврсто на оваа карпа. Дали јаворот би можел да преживее, ако секоја негова гранка одлучи да расте како што ѝ одговара, без да се грижи за коренот и другите гранки?“

​„Се разбира дека не!“, одговорија некои.

​„Тогаш, зошто вие, кои сте најдобри јунаци во Македонија, се однесувате како да сте сами?“, праша Сирма. „Вистинскиот јунак не е тој што е најсилен, туку тој што најдобро знае да се покори на заедничката цел.“

​За да им ја докаже поуката, Сирма им даде задача.

„Утрешниот напад нема да го водам јас. Ќе го води најслабиот од нас – малиот, куц овчар Ристе, кој го чува нашиот логор.“

​Сите се насмеаа. Божин збесна. „Тоа е лудост! Ние сме војводи, а тој е само овчар! Ќе пропаднеме!“

​„Ако пропаднеме, тоа ќе биде затоа што не можете да го следите оној кој е назначен за водач, а не затоа што Ристе е слаб“, одговори Сирма.

​Следното утро, Сирма им нареди на сите да го следат планот на Ристе, без прашања. Ристе, иако слаб, беше неверојатно вешт во читањето на теренот. Тој знаеше каде се наоѓаат скриените патеки и најдоброто место за заседа.

​Нападот беше успешен. Ристе, со помош на знаењето што го имаше за својот крај, ги одведе низ скриен премин, што им овозможи да го изненадат непријателот и да се извлечат без жртви. Божин и останатите мораа да работат заедно, да го слушаат Ристе и да се покоруваат на неговиот план, користејќи ја својата сила за да ја поддржат мудроста на слабиот.

​Кога се вратија победоносно под јаворот, Божин со наведната глава ѝ пријде на Сирма.

​„Војводо“, рече тој. „Јас сум силен, но само кога ја следам твојата волја. Ристе нѐ спаси, не со својата снага, туку со своето познавање на Мариово. Сега сфаќам – вистинскиот водач не мора да биде најсилниот, туку оној што знае како да ја употреби силата на сите други.“

​Сирма се насмевна. „Вистинското водство не е во командата, туку во довербата и одговорноста. Секој од вас е силен, но кога работиме заедно, ние сме како гранките на јаворот – силни и непоколебливи, иако секоја гранка изгледа поинаку.“

​Од тој ден, Сирма Војвода владееше со Мариово, не со страв, туку со единство. Секој во одредот ја знаеше својата вредност и значењето на заедничката цел.

​Поука:

Вистинското водство не се состои во тоа да се биде најсилен или најгласен, туку во способноста да се препознаат и искористат уникатните таленти на секој член на групата. Единството и дисциплината во служба на заедничката цел се посилни од секоја поединечна сила.

Comments

Прочитај повеќе

Келешот и 100 души под чергата

​Во старо време, во времето кога уште шеташе голема војска низ земјата, живееше еден кутар Келеш. Ниту куќа имаше, ниту стока, а за мрзлив – по мрзлив од него немаше. Цел ден ќе си лежеше под сенка, ќе си фаќаше сеир и ќе чекаше некој нешто да му даде. ​Еден ден, некако се докопа до едно грне со мармалад. Си лапна слатко, си ги излижа прстите, па си легна да прилегне под тремот. Арно ама, мирисот на благиот мармалад донесе цел рој муви. Му зуеја над глава, му лазеа по носот, сè додека на Келешот не му пукна филмот. Зема еден партал, замавна со раката низ воздухот и – трас! – мавна право по мармаладот каде што беа собрани мувите. ​Се разбуди Келешот, погледна што направил и почна да ги брои со прстот: – Една, две, три, четири... дваесет и девет, триесет... ​Понатаму кутриот не знаеше да брои. Му се заплетка јазикот, па за да не се мачи, од триесет скокна директно на сто: – ...иии, сто! Сто души со еден удар отепав! – викна Келешот на цел глас, фалејќи се сам пред себе. ​Во тој м...

Скриениот код на Балканот (де-романизација на Балканот)

  Зошто ДНК тестовите ве лажат за Александар Велики? ​ Сигурно барем еднаш, додека сте скролале низ социјалните мрежи, ви излегла реклама за некоја од оние модерни компании за ДНК тестирање. Ветувањето е примамливо: „Испратете ни примерок од вашата плунка, платете 100 евра и дознајте дали во вашите вени тече крвта на Александар Велики или Филип Втори!“ ​Звучи фантастично, нели? Готови сте да ги извадите парите, убедени дека науката конечно ја решила најголемата балканска мистерија. ​Но, пред да го направите тоа, имам една лоша и една фасцинантна вест за вас. Лошата вест е дека тие реклами безобразно ве лажат. Фасцинантната вест е дека вистинската наука всушност откри нешто многу поинтересно во кралските гробници. ​Ајде да ги тргнеме митовите настрана и да погледнеме што навистина вели генетиката до денес, во 2026 година. ​Проблемот со „пепелта“ на Филип Втори ​Кога археолозите го открија спектакуларниот кралски комплекс во Вергина (древната Ајга), светот занеме. Златни ларнак...

Никита од Драговитија

Никита (во латинските извори запишан како Papa Nicetas или Niquinta ) бил влијателен богомилски епископ (водач) од Константинопол , кој живеел во 12 век. ​Тој е една од клучните историски фигури кои ја докажуваат директната врска и силното влијание на балканското богомилство врз средновековните дуалистички движења во Западна Европа, поточно врз Катарите (познати и како Албигојци) во Франција и Италија. ​Мисијата во Италија и Франција (1160-тите години) ​Во тој период, катарското движење во Ломбардија (Италија) и Лангдок (јужна Франција) веќе било во голем подем, но локалните заедници имале внатрешни сомнежи и поделби околу нивното духовно наследство и линија на ракополагање ( ordo ). ​За да го реши ова, Никита отпатувал на Запад. Тој имал огромен авторитет бидејќи доаѓал директно од Истокот, кој за Катарите бил изворот на „чистата и вистинска христијанска вера“. ​ Носител на „радикалниот дуализам“ ​Пред доаѓањето на Никита, повеќето западни Катари практикувале умерен дуализам ...

Опсадата на Антиохија (1097–1098)

Опсадата на Антиохија била еден од најтешките и најсуровите моменти во Првата крстоносна војна. Таа се одвивала во две фази: ​ Крстоносците го опседнуваат градот: Од октомври 1097 до јуни 1098 година, крстоносците гладувале и страдале пред ѕидините на Антиохија. Градот конечно паднал во нивни раце благодарение на предавство одвнатре (ерменски стражар по име Фируз му отворил капија на Боемунд од Таранто). ​ Крстоносците стануваат опседнати: Само неколку дена по влегувањето во градот, пристигнала огромна муслиманска војска предводена од Кербога , атабегот на Мосул. Сега крстоносците биле тие кои биле заробени и опколени внатре во градот, без храна и со многу низок морал. ​Битката и „Чудото“ со Светото Копје ​Пресвртот се случил поради психолошки и религиозен поттик. Еден сиромашен монах, Петар Вартоломеј, тврдел дека имал визија во која Свети Андреј му открил каде е закопано Светото Копје (копјето со кое бил прободен Исус на крстот). ​По кратко копање во катедралата во Антиохиј...

​Како „Првиот ден“ стана „Последен ден“

  Константин Велики (Константин I), кој во 321 година од нашата ера го донел историскиот декрет со кој неделата ја прогласил за официјален ден за одмор во Римската Империја. ​Иако денес ова го гледаме како чисто христијански чин, вистината зад неговата одлука е фасцинантна мешавина од политичка прагматичност, верски синкретизам (мешање) и брилијантна стратегија за обединување на империјата. ​Еве како се случило тоа, што го поттикнало и какви биле реакциите. ​ Зошто токму недела и зошто тогаш? ​Константин бил врховен владетел на империја која била длабоко поделена. Христијанството брзо растело, но паганството сè уште било доминантна сила, особено меѓу војската и елитата. Константин морал да најде начин да ги задоволи двете страни без да предизвика граѓанска војна. ​ Кодот на „Непобедливото Сонце“ (Sol Invictus): Во декретот од 321 година, Константин всушност не ја нарекува неделата „ден Господов“, туку „Вредниот ден на Сонцето“ ( dies Solis ). Паганите во империјата го обож...