Разговор под старото дрво

  Разговор под старото дрво

Убав есенски ден, воздухот мирисаше на суви лисја и печен костен.

Седнав под старото дрво кај патот зад селото — таму секогаш застанувам да одморам кога одам сам.

Од далеку доаѓаше човек со стап во рака, со стар шешир и дебела јакна. Се поздравивме, а тој (како затоа да дојде) веднаш ми рече:

– Ова дрво, синко, го садел Тимче војвода. Кога тргнал во својата последна битка, овде се збогувал со девојката што го чекала.

Молк. Само ветерот низ гранките шушкаше како да потврдува сè што рече.

Се обидов да прашам нешто повеќе, ама човекот само се насмевна и продолжи кон полето.

Некои велат дека во есен, кога сонцето заоѓа зад планината, се слуша шепот под ова дрво – шепот на љубов и заклетва што не умрела со времето.

Не е дека јас сум слушнал, некаков шепот. Ама местото изгледаше, чудно. 

Како навистина да шепоти...


Comments

Post a Comment

Коментар:

Popular posts from this blog

Таинствениот свет на соништата

Image
Таинствениот свет на соништата Уште од најстарите времиња, човештвото живее во две паралелни реалности — онаа што ја доживува будно со отворени очи и онаа што ја посетува во сон, кога очите се затворени, а духот слободно лута низ неистражени предели на свеста. Соништата, оние ноќни виденија што ни се прикажуваат во моментите на најдлабока релаксација, отсекогаш буделе во луѓето мешавина од восхит и страв, од љубопитност и збунетост. Низ вековите, различни цивилизации, култури и народи ги толкувале соништата на различни начини, но една идеја особено, упорно се враќала како тема во човечката мисла — идејата дека соништата можат да претскажуваат иднина. Ова верување во пророчката моќ на соништата не е случајно. Ако се запрашаме зошто луѓето воопшто сонуваат, науката нуди одредени објаснувања поврзани со процесирање на информации, консолидирање на сеќавањата и емоционална регулација. Но, науката честопати останува немоќна пред оние искуства кои милиони луѓе ги имаат доживеано низ генерации...
Прочитајте повеќе »

Илинденското востание

Image
  Илинденското востание од 2 август 1903 година претставува еден од најважните и најмасовните настани во македонската ослободителна историја. Организирано од ТМОРО (Тајна македоно-одринска револуционерна организација), востанието опфатило широк регион во Битолскиот револуционерен округ, со фокус на Крушево, Демирхисарско, Охридско, Ресенско, Костурско и Леринско. Клучни битки и воени судири ​Востаничките чети во почетокот извеле брзи сукцесивни напади врз османлиските гарнизони, прекинувајќи ги телеграфските линии и патиштата. По прогласувањето на Крушевската Република , османлиската власт презела голема контраофанзива со над 100.000 редовна војска и башибозук. ​1. Битката кај Мечкин Камен (12 август 1903) ​Најпознатата и најдраматичната битка за одбрана на Крушевската Република. ​ Командант: Питу Гули со својата чета од околу 200-300 востаници. ​ Тек на битката: Се спротивставиле на повеќеилјадната османлиска војска предводена од Бахтијар-паша. Востаниците пружиле херојск...
Прочитајте повеќе »

​Библијата јасно покажува дека одбивањето на мудроста не е безпоследично

Image
Мудри Соломонови Изреки 1:22-23  [22] »До кога, незналци, ќе го сакате незнаењето? До кога бујните ќе се насладуваат со бујноста? До кога глупавите ќе го мразат знаењето? [23] Обрнете се кон Моите изобличувања; еве, Јас ќе Го излеам Духот Свој врз вас, ќе ви ги кажам зборовите Свои.   Овие стихови од Мудри Соломонови Изреки 1:22-23 претставуваат еден од најмоќните драматични моменти во воведот на книгата. Овде Мудроста е персонифицирана како жена која јавно, на плоштадите, им се обраќа на луѓето. ​Таа не зборува од висина, туку со искрена загриженост и повик кон преумление. ​ Трите категории на оние кои го одбиваат знаењето (Стих 22) ​Во стихот 22, Премудроста се обраќа на три групи луѓе кои се наоѓаат во различни фази на оддалечување од вистината: ​ Незналци (прости/неискусни): Луѓе кои се наивни, лековерни и склони кон површност. Нивниот проблем не е недостатокот на интелигенција, туку тоа што „го сакаат незнаењето“ — избрале да останат во комфорната зона на со...
Прочитајте повеќе »

Поп-Ставревата афера 

Image
   Поп-Ставревата афера од декември 1900 година беше еден од најтешките удари за Внатрешната македонско-одринска револуционерна организација (ВМОРО) во Битолскиот вилает, а Даме Груев беше меѓу нејзините најглавни жртви. ​ Последици за Даме Груев и Организацијата ​ Апсењето: Османлиските власти започнале масовни рации и апсења низ Битола и околината. Даме Груев, кој во тоа време работел како професор во Битолската машка гимназија и раководел со Битолскиот револуционерен округ, бил уапсен во август 1900 година (бил директно поврзан и обвинет преку Поп-Ставревата афера). ​ Судењето и затворот: По долга и тешка истрага во Битолскиот централен затвор ( Битола ќатипана / Битолскиот затвор), Груев бил осуден на 10 години затвор (робија). ​ Затовор во Подеум: Во 1902 година, заедно со повеќемина други истакнати македонски дејци, тој бил интерниран/затворен во злогласниот затвор во Подрум Кале (Битлис/Азиска Турција), од каде што подоцна бил амнестиран во пролетта 1903 ...
Прочитајте повеќе »

 Македонија и последиците од Букурешкиот договор

Image
Букурешкиот мировен договор, потпишан на 10 август 1913 година, претставува еден од најтрагичните и најпоследователни настани во историјата на македонскиот народ. Овој меѓународен договор, склучен меѓу завојуваните страни во Втората балканска војна — Србија, Црна Гора, Романија и Грција од една страна, и Бугарија од друга страна — не само што ја подели географската и етничка целина на Македонија, туку и постави темели за децениски политички, економски, културни и демографски катастрофи кои македонскиот народ ги чувствува и во денешно време. Поделбата на Македонија според Букурешкиот договор не беше само административно-територијална одлука туку, пред сè, акт на насилно отфрлање на правото на македонскиот народ на самоопределување и слободно живеење во сопствената татковина. За да се разберат во целина последиците од Букурешкиот договор, неопходно е да се навратиме на историските околности кои го претходеа овој погубен настан. По повеќе од пет векови османлиско владеење на Балканскиот П...
Прочитајте повеќе »

Битката на Беласица и последиците

Image
  Битката на Беласица (позната и како Битката кај Клуч ) се одиграла на 29 јули 1014 година . Таа претставува кулминација на деценискиот воен судир помеѓу војските на царот Самоил и византискиот император Василиј II. ​Битката завршила со катастрофален пораз за Самоиловата војска и го означила почетокот на крајот на неговото царство. ​Историски контекст и подготовки ​По години на непрекинати византиски упади, царот Самоил решил да го запре напредувањето на Василиј II преку утврдување на стратешките премини. ​ Дефанзивна стратегија: Во Клучката Клисура (помеѓу планините Беласица и Огражден), Самоил подигнал силни дрвени бедеми, кули и ровови за да го блокира пристапот на византиската војска кон Струмичката Котлина. ​ Диверзија кон Солун: За да ја раздвои византиската армија, Самоил го испратил војсководецот Несторица со дел од војската кон Солун. Меѓутоа, солунскиот стратег Теофилакт Вотанијат ја разбива војската на Несторица и се враќа да му се приклучи на Василиј II...
Прочитајте повеќе »

Рекорден пад на водостојот на Дунав

Image
 Пресушувањето и драстичното намалување на водостојот на реката Дунав — втората по должина река во Европа — стана сѐ почеста тема и сериозен еколошки и економски предизвик во последните неколку децении. ​Иако Дунав е моќна река која тече низ 10 земји, екстремните суши (како оние во 2018 и 2022 година) покажаа колку е ранлив овој речен систем. Пресушувањето и рекордниот пад на водостојот на Дунав не се резултат на една изолирана причина, туку на сплет од повеќе природни и човечки фактори кои се натрупуваа со години . ​Кога ќе се спојат негативните климатски трендови на Алпите и долгите топлински бранови низ Централна и Југоисточна Европа, речниот систем го губи својот примарен извор на вода. ​Дунав извира во Германија, но неговиот главен воден капацитет и стабилен проток во пролет и лето зависат од топењето на снегот и мразот на Алпите . ​ Помалку снег во зима: Поради потоплите зими, наместо снег на планините паѓа дожд. Оваа вода брзо се троши уште во зима, наместо да остане за...
Прочитајте повеќе »

Споредбата на даночното оптоварување низ историските периоди 

Image
 Споредбата на даночното оптоварување низ историските периоди не е едноставна, бидејќи во минатото даноците главно се наплаќале во натура (од приносот на земјата или добитокот) и преку задолжителна работа (ангарија) , додека денес функционира монетарен систем заснован на бруто-плати и промет. ​1. Османлиско владеење (до 1912) ​Во Османлиското Царство, немуслиманското население (христијаните) носело значително поголем даночен товар од муслиманите. ​ Џизија (Харач): Годишен личен данок што го плаќал секој полнолетен немуслимански маж како компензација за воена служба и за заштита. ​ Десеток (Ушур): Данок во натура, кој теоретски изнесувал 10% (1/10) од целиот земјоделски принос, но во пракса, поради системот на закупци на даноци (мултезими), често преоѓал и над 15–20%. ​ Испенџе: Земјишен данок на имот. ​ Беглик: Данок на секое грло добиток (овци, кози). ​ Ангарија (Куллук): Бесплатна принудна работа за феудалците (спахиите) и беговите. ​ Вкупно оптова...
Прочитајте повеќе »

Шпански суверени територии во Северна Африка

Image
 Шпанија има 11 територии во и околу Африка (официјално познати како Plazas de soberanía или шпански суверени територии во Северна Африка). ​Овие територии се поделени во две главни категории: автономни градови и мали суверени поседи (главно острови и карпи покрај брегот на Мароко). ​ Автономни градови (2) ​Ова се двете најголеми и најнаселени шпански енклави директно на северноафриканскиот брег, кои граничат со Мароко: ​ Сеута (Ceuta) ​ Мелиља (Melilla) ​ Мали суверени поседи / Plazas menores (9) ​Ова се главно ненаселени острови, карпи и мали полустрови под директна управа на шпанската централна влада и воена контрола: ​ Партијата острови Алхусемас (Islas Alhucemas) – вкупно 3 острови: ​Пењон де Алхусемас ( Peñón de Alhucemas ) ​Исла де Тиера ( Isla de Tierra ) ​Исла де Мато ( Isla de Mar ) ​ Островите Чафаринас (Islas Chafarinas) – вкупно 3 острови: ​Исла дел Конгресо ( Isla del Congreso ) ​Исла Изабел II ( Isla Isabel II ) ​Исла дел Реј ( Isla del R...
Прочитајте повеќе »

Организациски систем кај Богомилите

Image
Внатрешна духовна организација Совршени  ​Ова бил највисокиот и најстрогиот духовен ред во богомилската заедница. ​ Начин на живот: Живееле во строг аскетизам — не се женеле, не јаделе месо, риба ниту пиеле вино, и немале личен имот. ​ Улога: Тие биле духовните водачи, учители и проповедници. Единствено тие го вршеле богомилското крштевање („крштевање со Дух“ преку полагање раце и евангелие на главата). ​ Почит: Поради нивниот морален авторитет и себеодрекување, уживале огромна почит кај обичното население. ​ Верни (Верници / Крстени) ​Ова била главната маса на богомилското движење. ​ Начин на живот: Воделе вообичаен општествен живот — работеле земјоделство или занаети, се женеле, имале семејства и јаделе вообичаена храна. ​ Улога: Го поддржувале движењето, ги хранеле и криеле Совршените кога биле прогонувани, и ги практикувале богомилските морални правила. ​ Цел: Стремежот на секој „верен“ бил пред крајот на животот да премине во редот на Совршените . ​Слушате...
Прочитајте повеќе »