makgrom

​Во меаната на Тале, под дебелата сенка на стариот орев, атмосферата беше вжештена. На масата стоеја три празни бокали од по литар, чинија со остатоци од запечен грав и неколку лути пиперки. Околу масата седеа тројца: Блаже (учителот, кој тукушто се вратил со диплома од Солун), Ило (стариот занаетчија и терзија) и Коле (пазарџија, познат по тоа што кога зборува, со рацете мавта како да брка муви). ​Учителот Блаже, со очила на носот и сериозен израз, ја чукна со прст книгата по историја што ја носеше со себе. ​– Абе луѓе, разберете науката што вели! – рече Блаже со авторитетен тон. – Марко бил вазал на Султанот. Морал да плаќа данок и да оди во војска за нив. Тоа го пишува во тефтерите. Маричката битка го скршила. Неговите браќа и братучеди го предале, го оставиле сам, па морал да потпише. Каков Супермен, какви бакрачи, тоа се народни измислици за утеха! ​Стариот Ило полека го зеде бокалот, го допи последното кадифено црвено вино, па го погледна учителот преку веѓите. ​– Абе Блаже,...

 Проектот за создавање на еврејска автономна област или потенцијална држава во Албанија — често во историјата поврзуван со таканаречениот „Албански план“ (Albanian Plan) — е една од помалку познатите, но фасцинантни епизоди од периодот пред Втората светска војна и Холокаустот. ​Иако идејата никогаш не се реализираше, таа се развиваше низ неколку клучни фази во текот на 1930-тите години. ​1. Подемот на нацизмот и барањето спас ​Со доаѓањето на Хитлер на власт во Германија во 1933 година и воведувањето на Нирнбершките закони во 1935 година, позицијата на Евреите во Европа стана критична. Ционистичкото движење притискаше за емиграција во Палестина (тогаш под британски мандат), но Британија воведе строги квоти за доселување. ​Поради ова, еврејските организации и хуманитарци очајно бараа алтернативни локации ширум светот за населување на бегалците. Во тој контекст, Албанија се појави како неочекувана, но сериозна опција. ​2. Улогата на Лео Елтон и извештајот од 1935 година ​Клучн...

 Градилиште некаде во околината на Прилеп. Сонцето веќе почнува да пече, а екипата ја користи заслужената триесетминутна пауза за доручек. Седат на дрвени палети во сенката на еден недовршен ѕид. На импровизираната маса од превртена гајба има паштети, бел леб, домати и неизоставното дволитарско пиво во пластика. ​Главни ликови во дебатата: ​ Цане (52): Стар мајстор, итар, поминал сè во градежништвото. Не верува во ништо додека не го пипне со рака или додека не го крене со кран. ​ Игор (28): Помлад работник, постојано на телефон, сака интересни факти и научни емисии на Јутјуб, ама на градилиштето уште го јаде лебот на постарите. ​ Трајче (45): Човек од народот, скептик, за него сè што е надвор од Македонија е или американска пропаганда или филмска монтажа. ​ Игор: (бришејќи ја устата со ракав, гледа во телефонот) Еј луѓе, абе стварно имало едно место во Америка, пресушено езеро... Камењата сами оделе по калта, правеле трки! Некои тежеле и над 300 кила. Сами од себе, со к...

  Голема е веројатноста дека во следните 5 до 10 години, стоматологијата каква што ја знаеме целосно ќе се трансформира. Ова повеќе не е само научна фантастика – во моментов се наоѓаме во фаза каде што ваквите истражувања преминаа од лаборатории и животни на вистински тестирања врз луѓе . ​Главен центар на овој револуционерен медицински пробив е Јапонија , поточно Универзитетската болница во Кјото и биотехнолошката компанија Toregem BioPharma . ​Еве како изгледа моменталната научна реалност во оваа област: ​Како функционира технологијата? ​Човечкото тело природно има потенцијал да развие трета генерација на заби (по млечните и трајните), бидејќи во вилицата сè уште постојат т.н. „заспани заби во зародиш“ (tooth buds). Сепак, нашето тело лачи еден специфичен протеин наречен USAG-1 , кој делува како „кочница“ и го блокира нивниот раст. ​Научниците развија лек (моноклонално антитело со код TRG-035 ), кој се прима интравенски и има една задача: да го блокира протеинот USAG-1 . Ко...

Громовите се едни од најмоќните и најфасцинантните, но воедно и најопасните природни феномени. Секоја година, атмосферските празнења предизвикуваат сериозни штети, пожари, па дури и човечки жртви. Иако веројатноста да ве удри гром изгледа мала, ризикот е реален, особено за време на летните месеци кога ненадејните бури се почести. ​Како името на нашиот блог Mak Grom да нè обврзува да ја отвориме оваа тема детално. Во овој сеопфатен водич ќе ги погледнеме клучните правила за заштита од громови – без разлика дали ве затекнала бура на отворено, на планина, во автомобил или во сопствениот дом. ​1. Како да препознаете дека опасната бура се приближува? (Правилото 30-30) ​Превенцијата е најдобрата заштита. Многу луѓе страдаат затоа што чекаат да почне да врне за да побараат засолниште. Но, громот може да удри и на растојание од 10 до 15 километри од центарот на бурата, дури и пред да падне првата капка дожд. ​За безбедност, експертите го препорачуваат правилото 30-30 : ​ Прво 30: Кога ...

  Тишината во лекарската соба на крајот од смената секогаш имаше посебна тежина. Мирисот на дезинфициенси се мешаше со пареата од силното, црно кафе кое д-р Марков тукушто го наточи во две керамички шолји. ​Тој ја подаде едната преку масата на својот помлад колега, д-р Филип, кој уморно ги триеше очите пред компјутерот, анализирајќи ги последните извештаи за пациентите. ​— Земи, Филип. Ова е чист кофеин, без плацебо ефекти — се насмевна Марков, седнувајќи на стариот кожен тросед. ​Филип ја зеде шолјата, отпи голтка и воздивна. — Фала, шефе. Токму тоа ми требаше. Ама кога веќе го спомна плацебото... цел ден ми се врти во глава онаа баба Стојанка од соба четири. Ја знаеш, со хроничните болки во колената. ​— Како да не ја знам. Што направивте со неа? ​— Епа, тука е парадоксот. Со недели се жалеше дека ништо не ѝ помага, ги испи сите генерички лекови што ги имаме на позитивна листа. Денес дојде син ѝ, донел кутија од оние скапите, странски аналгетици што се вртат по телевизиите в...