Skip to main content

6 интересни факти за штрковите

 Штрковите се навистина фасцинантни птици кои со векови го привлекуваат вниманието на луѓето. Покрај нивната елеганција и препознатлив изглед, еве неколку помалку познати и интересни факти за нив:


​1. Комуницираат со „тракање“, а не со пеење

​За разлика од повеќето птици, белите штркови се речиси целосно неми бидејќи немаат развиено гласовни органи (сиринкс). Наместо тоа, тие комуницираат на многу специфичен начин – со брзо и гласно удирање на клунот (тракање). Овој звук го засилуваат со помош на подвратната кеса, која делува како резонатор, а ритамот и интензитетот на тракањето пренесуваат различни пораки, од добредојде до предупредување.

​2. Тие се архитекти на „небодери“

​Гнездата на штрковите се вистински градежни чуда. Бидејќи се враќаат во истото гнездо секоја година, тие постојано го доградуваат и прошируваат со нови гранки, кал и сено.

  • ​Едно старо и редовно одржувано гнездо може да достигне дијаметар од над 2 метри, длабочина од неколку метри и да тежи помеѓу 500 килограми и една тон!
  • ​Поради нивната големина, овие гнезда често стануваат „станбени згради“ во кои, во долните делови, се населуваат помали птици како врапчиња и сколовранци.

​3. Неверојатни навигатори и патници

​Штрковите се птици преселници кои поминуваат илјадници километри за да стигнат до Африка во текот на зимата. Меѓутоа, тие имаат една интересна карактеристика: избегнуваат да летаат над отворено море.

  • ​Бидејќи се потпираат на топлите воздушни струи (термички бранови) кои се создаваат само над копното за да едрат и да штедат енергија, тие ги користат најтесните морски премини – Босфор во Турција или Гибралтар во Шпанија – за да преминат во Африка.

​4. Врвна брачна верност (но кон гнездото!)

​Често се вели дека штрковите се симбол на верност и дека остануваат со истиот партнер цел живот. Тоа е главно точно, но со една мала уловка: нивната примарна верност е насочена кон нивното гнездо. Мажјакот обично пристигнува прв на пролет за да го поправи гнездото. Првата женка која ќе пристигне во тоа гнездо најчесто станува негова партнерка за таа сезона. Бидејќи старите партнери обично се враќаат во истото успешно гнездо, тие најчесто повторно се спојуваат.

​5. Природни „климатизери“ за сопствените нозе

​Во врелите летни денови, штрковите имаат многу необичен (и за нас малку чуден) начин на ладење. Тие вршат нужда директно на своите нозе. Течноста брзо испарува на сонцето, што ја намалува температурата на нивното тело и ги лади крвните садови во нозете. Како нуспроизвод од ова, нивните инаку црвени нозе во лето често изгледаат целосно бели.

​6. Одлични сојузници на земјоделците

​Иако во приказните често се поврзуваат со носење бебиња, во реалниот живот штрковите се врвни ловци и пријатели на луѓето кои ја обработуваат земјата. Тие се хранат со инсекти, скакулци, жаби, гуштери, но и со глувци, кртови и змии. Со тоа што ги чистат нивите од штетници, тие се сметаат за природен благослов за секое село каде што ќе решат да свијат гнездо.


Comments

Прочитај повеќе

Скриениот код на Балканот (де-романизација на Балканот)

  Зошто ДНК тестовите ве лажат за Александар Велики? ​ Сигурно барем еднаш, додека сте скролале низ социјалните мрежи, ви излегла реклама за некоја од оние модерни компании за ДНК тестирање. Ветувањето е примамливо: „Испратете ни примерок од вашата плунка, платете 100 евра и дознајте дали во вашите вени тече крвта на Александар Велики или Филип Втори!“ ​Звучи фантастично, нели? Готови сте да ги извадите парите, убедени дека науката конечно ја решила најголемата балканска мистерија. ​Но, пред да го направите тоа, имам една лоша и една фасцинантна вест за вас. Лошата вест е дека тие реклами безобразно ве лажат. Фасцинантната вест е дека вистинската наука всушност откри нешто многу поинтересно во кралските гробници. ​Ајде да ги тргнеме митовите настрана и да погледнеме што навистина вели генетиката до денес, во 2026 година. ​Проблемот со „пепелта“ на Филип Втори ​Кога археолозите го открија спектакуларниот кралски комплекс во Вергина (древната Ајга), светот занеме. Златни ларнак...

Никита од Драговитија

Никита (во латинските извори запишан како Papa Nicetas или Niquinta ) бил влијателен богомилски епископ (водач) од Константинопол , кој живеел во 12 век. ​Тој е една од клучните историски фигури кои ја докажуваат директната врска и силното влијание на балканското богомилство врз средновековните дуалистички движења во Западна Европа, поточно врз Катарите (познати и како Албигојци) во Франција и Италија. ​Мисијата во Италија и Франција (1160-тите години) ​Во тој период, катарското движење во Ломбардија (Италија) и Лангдок (јужна Франција) веќе било во голем подем, но локалните заедници имале внатрешни сомнежи и поделби околу нивното духовно наследство и линија на ракополагање ( ordo ). ​За да го реши ова, Никита отпатувал на Запад. Тој имал огромен авторитет бидејќи доаѓал директно од Истокот, кој за Катарите бил изворот на „чистата и вистинска христијанска вера“. ​ Носител на „радикалниот дуализам“ ​Пред доаѓањето на Никита, повеќето западни Катари практикувале умерен дуализам ...

Опсадата на Антиохија (1097–1098)

Опсадата на Антиохија била еден од најтешките и најсуровите моменти во Првата крстоносна војна. Таа се одвивала во две фази: ​ Крстоносците го опседнуваат градот: Од октомври 1097 до јуни 1098 година, крстоносците гладувале и страдале пред ѕидините на Антиохија. Градот конечно паднал во нивни раце благодарение на предавство одвнатре (ерменски стражар по име Фируз му отворил капија на Боемунд од Таранто). ​ Крстоносците стануваат опседнати: Само неколку дена по влегувањето во градот, пристигнала огромна муслиманска војска предводена од Кербога , атабегот на Мосул. Сега крстоносците биле тие кои биле заробени и опколени внатре во градот, без храна и со многу низок морал. ​Битката и „Чудото“ со Светото Копје ​Пресвртот се случил поради психолошки и религиозен поттик. Еден сиромашен монах, Петар Вартоломеј, тврдел дека имал визија во која Свети Андреј му открил каде е закопано Светото Копје (копјето со кое бил прободен Исус на крстот). ​По кратко копање во катедралата во Антиохиј...

​Како „Првиот ден“ стана „Последен ден“

  Константин Велики (Константин I), кој во 321 година од нашата ера го донел историскиот декрет со кој неделата ја прогласил за официјален ден за одмор во Римската Империја. ​Иако денес ова го гледаме како чисто христијански чин, вистината зад неговата одлука е фасцинантна мешавина од политичка прагматичност, верски синкретизам (мешање) и брилијантна стратегија за обединување на империјата. ​Еве како се случило тоа, што го поттикнало и какви биле реакциите. ​ Зошто токму недела и зошто тогаш? ​Константин бил врховен владетел на империја која била длабоко поделена. Христијанството брзо растело, но паганството сè уште било доминантна сила, особено меѓу војската и елитата. Константин морал да најде начин да ги задоволи двете страни без да предизвика граѓанска војна. ​ Кодот на „Непобедливото Сонце“ (Sol Invictus): Во декретот од 321 година, Константин всушност не ја нарекува неделата „ден Господов“, туку „Вредниот ден на Сонцето“ ( dies Solis ). Паганите во империјата го обож...

Моќта на навиките

Како мали промени го менуваат животот Моќта на секојдневните рутини Сите ние имаме навики. Некои се добри, некои се лоши, а повеќето од нив извршуваме автоматски, без никаква свесна мисла. Сепак, токму овие мали, повторливи дејства го обликуваат нашиот живот повеќе од сè друго. Дали некогаш сте се запрашале зошто некои луѓе постојано напредуваат, додека други остануваат заглавени на исто место? Одговорот често не лежи во големите, драматични одлуки, туку во ситните навики што ги практикуваат секој ден. Моќта на навиките е една од најпотценетите сили во човечкиот живот, а разбирањето како функционираат може да биде клучот кон трансформација која трае цел живот. Навиките се како невидливи нишки што го ткаат нашето секојдневие. Тие се основата врз која се гради секој успех, но и секој неуспех. Кога стануваме наутро и првото нешто што го правиме е да го провериме телефонот, тоа е навика. Кога одлучуваме да одиме на прошетка наместо да гледаме телевизија, тоа е исто така навика. Разликата п...