Skip to main content

Кадуцејот (стапот на Хермес)

Датум на објава

 


Еден од најзастапените и најмоќните симболи во историјата, кој често го гледаме во контекст на медицината, но и на окултизмот и античката мудрост, е Кадуцејот (стапот на Хермес).

​Честопати доаѓа до мешање на овој симбол со Асклепиевиот стап, па затоа е интересно да се види како нивното значење се трансформирало.


​ Потекло и значење (Стапот на Хермес)

​Кадуцејот е краток стап околу кој се испреплетени две змии, честопати крунисан со крилја. Во античка Грција, тој му припаѓал на Хермес (кај Римјаните Меркур), гласникот на боговите.

  • ​Симболика на змиите: Тие не претставуваат болест, туку рамнотежа помеѓу спротивностите (лево и десно, дење и ноќе, небо и земја). Според митот, Хермес се обидел да раздели две змии што се бореле со својот стап, а тие се смириле и се обвиткале околу него во совршена хармонија.
  • ​Крилјата: Го претставуваат движењето, брзината и преносот на информации меѓу световите (божествениот и човечкиот).


Кадуцеј vs. Асклепиев стап (Големата забуна)

​Ова е можеби најинтересниот дел од „промоцијата“ на овој симбол. Денес, Кадуцејот често се користи како симбол за медицина, особено во САД, но тоа е всушност историска грешка.

  • ​Вистинскиот медицински симбол: Тоа е Асклепиевиот стап — едноставен стап со само една змија и без крилја. Асклепиј бил богот на лекувањето.
  • ​Како настана замента? Во 1902 година, медицинскиот кор на американската војска по грешка го усвоил Кадуцејот на Хермес како свој амблем. Бидејќи Хермес бил заштитник и на трговците (и на профитот), некои критичари денес на шега велат дека Кадуцејот е „соодветен“ за комерцијализираната медицина, додека Асклепиевиот стап останува симбол на хуманото лекување.


Алхемиска и езотерична симболика

​Во средниот век и ренесансата, Кадуцејот станал клучен во алхемијата.

  • ​Се сметало дека стапот ја претставува живата (mercury), елемент кој може да ги трансформира металите.
  • ​Двете змии биле толкувани како сулфур и жива, кои кога ќе се „скротат“ и избалансираат, водат до создавање на Каменот на мудроста.

​

 Современа употреба

​Денес, поради својата визуелна симетрија и елеганција, Кадуцејот го гледаме насекаде:

  • ​На амблемите на царинските служби и трговските комори (бидејќи Хермес е заштитник на трговијата).
  • ​Во дигиталните комуникации (како симбол на пренос на пораки).
  • ​Иронично, на илјадници болнички возила и аптеки поради веќе споменатата историска забуна.

​Секој симбол носи своја „скриена“ приказна која често е многу попрагматична отколку што изгледа на прв поглед.


Етикети
Локација FFQM+W9 Браилово, Северна Македонија

Comments

Post a Comment

коментар:

Прочитај повеќе

Скриениот код на Балканот (де-романизација на Балканот)

Датум на објава
  Зошто ДНК тестовите ве лажат за Александар Велики? ​ Сигурно барем еднаш, додека сте скролале низ социјалните мрежи, ви излегла реклама за некоја од оние модерни компании за ДНК тестирање. Ветувањето е примамливо: „Испратете ни примерок од вашата плунка, платете 100 евра и дознајте дали во вашите вени тече крвта на Александар Велики или Филип Втори!“ ​Звучи фантастично, нели? Готови сте да ги извадите парите, убедени дека науката конечно ја решила најголемата балканска мистерија. ​Но, пред да го направите тоа, имам една лоша и една фасцинантна вест за вас. Лошата вест е дека тие реклами безобразно ве лажат. Фасцинантната вест е дека вистинската наука всушност откри нешто многу поинтересно во кралските гробници. ​Ајде да ги тргнеме митовите настрана и да погледнеме што навистина вели генетиката до денес, во 2026 година. ​Проблемот со „пепелта“ на Филип Втори ​Кога археолозите го открија спектакуларниот кралски комплекс во Вергина (древната Ајга), светот занеме. Златни ларнак...
4 comments
Прочитајте повеќе »

Никита од Драговитија

Датум на објава
Никита (во латинските извори запишан како Papa Nicetas или Niquinta ) бил влијателен богомилски епископ (водач) од Константинопол , кој живеел во 12 век. ​Тој е една од клучните историски фигури кои ја докажуваат директната врска и силното влијание на балканското богомилство врз средновековните дуалистички движења во Западна Европа, поточно врз Катарите (познати и како Албигојци) во Франција и Италија. ​Мисијата во Италија и Франција (1160-тите години) ​Во тој период, катарското движење во Ломбардија (Италија) и Лангдок (јужна Франција) веќе било во голем подем, но локалните заедници имале внатрешни сомнежи и поделби околу нивното духовно наследство и линија на ракополагање ( ordo ). ​За да го реши ова, Никита отпатувал на Запад. Тој имал огромен авторитет бидејќи доаѓал директно од Истокот, кој за Катарите бил изворот на „чистата и вистинска христијанска вера“. ​ Носител на „радикалниот дуализам“ ​Пред доаѓањето на Никита, повеќето западни Катари практикувале умерен дуализам ...
Post a Comment
Прочитајте повеќе »

Опсадата на Антиохија (1097–1098)

Датум на објава
Опсадата на Антиохија била еден од најтешките и најсуровите моменти во Првата крстоносна војна. Таа се одвивала во две фази: ​ Крстоносците го опседнуваат градот: Од октомври 1097 до јуни 1098 година, крстоносците гладувале и страдале пред ѕидините на Антиохија. Градот конечно паднал во нивни раце благодарение на предавство одвнатре (ерменски стражар по име Фируз му отворил капија на Боемунд од Таранто). ​ Крстоносците стануваат опседнати: Само неколку дена по влегувањето во градот, пристигнала огромна муслиманска војска предводена од Кербога , атабегот на Мосул. Сега крстоносците биле тие кои биле заробени и опколени внатре во градот, без храна и со многу низок морал. ​Битката и „Чудото“ со Светото Копје ​Пресвртот се случил поради психолошки и религиозен поттик. Еден сиромашен монах, Петар Вартоломеј, тврдел дека имал визија во која Свети Андреј му открил каде е закопано Светото Копје (копјето со кое бил прободен Исус на крстот). ​По кратко копање во катедралата во Антиохиј...
Post a Comment
Прочитајте повеќе »

​Како „Првиот ден“ стана „Последен ден“

Датум на објава
  Константин Велики (Константин I), кој во 321 година од нашата ера го донел историскиот декрет со кој неделата ја прогласил за официјален ден за одмор во Римската Империја. ​Иако денес ова го гледаме како чисто христијански чин, вистината зад неговата одлука е фасцинантна мешавина од политичка прагматичност, верски синкретизам (мешање) и брилијантна стратегија за обединување на империјата. ​Еве како се случило тоа, што го поттикнало и какви биле реакциите. ​ Зошто токму недела и зошто тогаш? ​Константин бил врховен владетел на империја која била длабоко поделена. Христијанството брзо растело, но паганството сè уште било доминантна сила, особено меѓу војската и елитата. Константин морал да најде начин да ги задоволи двете страни без да предизвика граѓанска војна. ​ Кодот на „Непобедливото Сонце“ (Sol Invictus): Во декретот од 321 година, Константин всушност не ја нарекува неделата „ден Господов“, туку „Вредниот ден на Сонцето“ ( dies Solis ). Паганите во империјата го обож...
Post a Comment
Прочитајте повеќе »

Моќта на навиките

Датум на објава
Како мали промени го менуваат животот Моќта на секојдневните рутини Сите ние имаме навики. Некои се добри, некои се лоши, а повеќето од нив извршуваме автоматски, без никаква свесна мисла. Сепак, токму овие мали, повторливи дејства го обликуваат нашиот живот повеќе од сè друго. Дали некогаш сте се запрашале зошто некои луѓе постојано напредуваат, додека други остануваат заглавени на исто место? Одговорот често не лежи во големите, драматични одлуки, туку во ситните навики што ги практикуваат секој ден. Моќта на навиките е една од најпотценетите сили во човечкиот живот, а разбирањето како функционираат може да биде клучот кон трансформација која трае цел живот. Навиките се како невидливи нишки што го ткаат нашето секојдневие. Тие се основата врз која се гради секој успех, но и секој неуспех. Кога стануваме наутро и првото нешто што го правиме е да го провериме телефонот, тоа е навика. Кога одлучуваме да одиме на прошетка наместо да гледаме телевизија, тоа е исто така навика. Разликата п...
Post a Comment
Прочитајте повеќе »